Η εικόνα αυτή δεν αφήνει περιθώρια παρερμηνείας.
Είναι μια κραυγή.
Ένα «SOS», που δεν απευθύνεται μόνο στη Λέσβο, αλλά σε ολόκληρη την κοινωνία, που έχει μάθει να προσπερνά, να συνηθίζει και τελικά να αποδέχεται την ωμή βία, ως κάτι «αναπόφευκτο».
Το μήνυμα είναι σκληρό, σχεδόν ωμό:
«Η Λέσβος πνίγεται στο αίμα των προβάτων».
Και όσο κι αν η εικόνα χρησιμοποιεί συμβολισμό, η πραγματικότητα που υπαινίσσεται, είναι βαθιά ανησυχητική.
Στο προσκήνιο, μια βρύση που αντί για νερό στάζει αίμα.
Δεν πρόκειται απλώς για ένα καλλιτεχνικό εύρημα.
Είναι μια μεταφορά που σοκάρει, γιατί αγγίζει κάτι βαθύτερο:
Τη διαστρέβλωση του φυσικού κύκλου της ζωής.
Το νερό, πηγή ζωής, έχει αντικατασταθεί από αίμα – σύμβολο θανάτου.
Και πίσω, δεκάδες ακίνητα σώματα προβάτων, απλωμένα σε ένα τοπίο, που μοιάζει να έχει εγκαταλειφθεί από κάθε έννοια φροντίδας και ευθύνης.
Δεν είναι απλώς μια εικόνα για τα ζώα.
Είναι μια εικόνα για τον άνθρωπο.
Η κτηνοτροφία στην Ελλάδα – και ειδικά σε περιοχές όπως η Λέσβος – αποτελεί κομμάτι της τοπικής ταυτότητας, της οικονομίας, της παράδοσης.
Όμως η παράδοση δεν μπορεί να χρησιμοποιείται ως άλλοθι, για την αδιαφορία, ή την κακοποίηση.
Όταν οι συνθήκες εκτροφής, μεταχείρισης και θανάτωσης των ζώων, ξεπερνούν κάθε όριο ηθικής, τότε δεν μιλάμε για «παράδοση».
Μιλάμε για εκφυλισμό.
Η εικόνα μοιάζει να φωνάζει πως κάτι έχει σπάσει.
Ότι η ισορροπία ανάμεσα στον άνθρωπο και τα ζώα έχει διαρραγεί.
Και αυτό δεν συμβαίνει ξαφνικά.
Είναι αποτέλεσμα μιας μακράς διαδικασίας αδιαφορίας.
Μιας κοινωνίας που μαθαίνει να μην βλέπει.
Που αποδέχεται εικόνες βίας, ως «κανονικότητα».
Που προτιμά να μη γνωρίζει τι συμβαίνει πίσω από τις κλειστές πόρτες, στα χωράφια, στα σφαγεία, στις «αόρατες» γωνιές της καθημερινότητας.
Αλλά η αλήθεια είναι εκεί.
Και δεν μπορεί να κρυφτεί για πάντα.
Το αίμα στην εικόνα δεν είναι μόνο των ζώων.
Είναι και συμβολικό.
Είναι το βάρος της ευθύνης που φέρουμε όλοι – είτε ενεργά, είτε παθητικά.
Κάθε φορά που δεν αντιδρούμε.
Κάθε φορά που δικαιολογούμε.
Κάθε φορά που λέμε, «έτσι είναι τα πράγματα».
Δεν είναι.
Η κακοποίηση των ζώων, δεν είναι ένα απομονωμένο ζήτημα.
Είναι δείκτης πολιτισμού.
Μια κοινωνία που ανέχεται τη βία απέναντι στα πιο αδύναμα όντα, είναι μια κοινωνία που έχει ήδη αρχίσει να αποσυντίθεται.
Και αυτό δεν είναι υπερβολή.
Είναι ιστορικά και κοινωνικά αποδεδειγμένο:
Η απευαισθητοποίηση στη βία, δεν σταματά στα ζώα.
Επεκτείνεται.
Στην εικόνα, το τοπίο είναι σχεδόν νεκρό.
Ο ουρανός βαριά φορτισμένος, η γη βουτηγμένη στο κόκκινο.
Δεν υπάρχει ζωή, δεν υπάρχει κίνηση, δεν υπάρχει ελπίδα.
Και ίσως αυτό είναι το πιο ανησυχητικό στοιχείο:
Η απουσία αντίδρασης.
Όλα μοιάζουν παγωμένα.
Σαν να έχει ήδη συμβεί το χειρότερο.
Και όμως, η πραγματικότητα δεν είναι στατική.
Μπορεί να αλλάξει.
Το ερώτημα είναι:
Θέλουμε να αλλάξει;
Η ευθύνη δεν βαραίνει μόνο τους κτηνοτρόφους, ή τις τοπικές αρχές.
Βαραίνει και τον καταναλωτή.
Τον πολίτη.
Τον καθένα μας.
Γιατί κάθε επιλογή έχει συνέπειες.
Κάθε αγορά, κάθε σιωπή, κάθε ανοχή, συντηρεί ένα σύστημα.
Ένα σύστημα που – αν δεν ελεγχθεί – μπορεί να φτάσει σε ακραίες μορφές εκμετάλλευσης και βίας.
Η εικόνα αυτή θα μπορούσε να είναι υπερβολική.
Θα μπορούσε να είναι «καλλιτεχνική υπερδραματοποίηση».
Αλλά το γεγονός ότι μοιάζει πιστευτή, είναι από μόνο του ανησυχητικό.
Γιατί σημαίνει ότι, σε κάποιο βαθμό, έχουμε ήδη εξοικειωθεί με τέτοιες ιδέες.
Με τέτοιες εικόνες.
Και αυτό είναι το πραγματικό πρόβλημα.
Η λύση δεν είναι απλή.
Δεν είναι ούτε γρήγορη.
Απαιτεί αλλαγή νοοτροπίας.
Απαιτεί εκπαίδευση, έλεγχο, διαφάνεια.
Απαιτεί αυστηρή εφαρμογή των νόμων, για την προστασία των ζώων.
Απαιτεί ενεργούς πολίτες, που δεν φοβούνται να μιλήσουν, να καταγγείλουν, να απαιτήσουν.
Αλλά πάνω απ’ όλα, απαιτεί ενσυναίσθηση.
Να δούμε το ζώο όχι ως προϊόν, αλλά ως ζωντανό ον.
Να αναγνωρίσουμε ότι ο πόνος του είναι πραγματικός.
Ότι η ζωή του έχει αξία.
Ότι η εκμετάλλευση, δεν πρέπει να ξεπερνά τα όρια της αξιοπρέπειας.
Η εικόνα με τη βρύση που στάζει αίμα, είναι μια προειδοποίηση.
Ένα καμπανάκι κινδύνου.
Δεν δείχνει μόνο τι συμβαίνει.
Δείχνει πού μπορεί να οδηγηθούμε, αν συνεχίσουμε έτσι.
Και ίσως το πιο σημαντικό:
Μας αναγκάζει να κοιτάξουμε.
Γιατί το πρώτο βήμα για την αλλαγή, είναι να μην στρέφεις το βλέμμα αλλού.
Η Λέσβος – όπως και κάθε τόπος – δεν είναι καταδικασμένη.
Δεν είναι «χαμένη υπόθεση».
Είναι ένας ζωντανός οργανισμός, που μπορεί να θεραπευτεί, να αλλάξει, να εξελιχθεί.
Αλλά αυτό δεν θα συμβεί από μόνο του.
Χρειάζεται πίεση.
Χρειάζεται δράση.
Χρειάζεται φωνή.
Το «SOS» δεν είναι απλώς μια λέξη στην εικόνα.
Είναι μια έκκληση.
Το ερώτημα είναι αν θα την ακούσουμε.
©️ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΟ ΚΙΝΗΜΑ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΚΑΚΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΩΝ ΖΩΩΝ

