Η έναρξη της διαδικασίας θανάτωσης αλεπούδων από κυνηγούς, με σκοπό τον έλεγχο της αποτελεσματικότητας των εμβολιασμών κατά της λύσσας, επαναφέρει ένα βαθύ και δύσκολο ερώτημα:
Μπορεί μια κοινωνία που δηλώνει ότι σέβεται την άγρια ζωή να συνεχίζει να σκοτώνει ζώα, προκειμένου να διαπιστώσει αν τα ίδια τα μέτρα προστασίας τους πέτυχαν;
Το ερώτημα δεν είναι μόνο επιστημονικό.
Είναι πολιτικό, ηθικό και βαθιά κοινωνικό.
Κανείς δεν αμφισβητεί τη σημασία της προστασίας της δημόσιας υγείας.
Η λύσσα αποτελεί μια εξαιρετικά σοβαρή ζωονόσο, με σχεδόν απόλυτα θανατηφόρα κατάληξη, όταν εκδηλωθούν συμπτώματα.
Η Ελλάδα κατέβαλε σημαντικές προσπάθειες τα προηγούμενα χρόνια, για να αποτρέψει την επανεμφάνισή της μέσω εκτεταμένων προγραμμάτων εμβολιασμού της άγριας πανίδας, με δολώματα που διασπείρονται από αέρος.
Το πρόβλημα, όμως, δεν είναι ο εμβολιασμός.
Το πρόβλημα είναι ότι το κράτος συνεχίζει να θεωρεί αποδεκτό να σκοτώνει ζώα, για να αποδείξει ότι τα εμβόλια λειτούργησαν.
Και εδώ αρχίζει η μεγάλη αντίφαση.
Οι αλεπούδες, που για χρόνια παρουσιάζονται ως κρίσιμος κρίκος της οικολογικής ισορροπίας, μετατρέπονται ξαφνικά σε αναλώσιμα δείγματα.
Από προστατευόμενο στοιχείο της βιοποικιλότητας, γίνονται «εργαστηριακό υλικό», που μπορεί να θανατωθεί με κρατική έγκριση.
Αναρωτιόμαστε:
Πόσο συμβαδίζει αυτή η πρακτική, με τη σύγχρονη αντίληψη περί προστασίας των ζώων;
Πόσο συμβαδίζει με τις αρχές της ευζωίας, που επικαλείται διαρκώς η πολιτεία;
Και κυρίως, πόσο έχει εξελιχθεί η επιστήμη, αν εξακολουθεί να βασίζεται στη θανάτωση υγιών άγριων ζώων, για την επιβεβαίωση μιας επιτυχούς εκστρατείας εμβολιασμού;
Η εύκολη απάντηση είναι, ότι «έτσι γίνεται».
Όμως, η κοινωνική πρόοδος δεν χτίστηκε ποτέ πάνω στη φράση, «έτσι γίνεται».
Χτίστηκε πάνω στη διαρκή αμφισβήτηση πρακτικών, που κάποτε θεωρούνταν αυτονόητες.
Η ιστορία της προστασίας των ζώων είναι ακριβώς αυτή η πορεία:
Η αντικατάσταση της βίας, από πιο ανθρώπινες, πιο εξελιγμένες και πιο ηθικές μεθόδους.
Σήμερα, η τεχνολογία προσφέρει εργαλεία, που πριν από λίγες δεκαετίες θεωρούνταν αδιανόητα.
Μη επεμβατικές μέθοδοι δειγματοληψίας.
Γενετικές αναλύσεις περιττωμάτων.
Παρακολούθηση μέσω καμερών.
Συλλογή βιολογικού υλικού, χωρίς θανάτωση.
Στατιστικά μοντέλα πληθυσμιακής εκτίμησης.
Συστήματα γεωεντοπισμού.
Νέες εργαστηριακές τεχνικές, που επιτρέπουν τον έλεγχο ανοσολογικής απόκρισης, χωρίς να απαιτείται η μαζική θανάτωση άγριων ζώων.
Μπορεί κάποιες από αυτές τις μεθόδους να μην έχουν ακόμη αντικαταστήσει πλήρως τα ισχύοντα πρωτόκολλα.
Αλλά το ερώτημα παραμένει:
Τι κάνει η πολιτεία για να επενδύσει σε αυτές;
Ποιες έρευνες χρηματοδοτούνται;
Ποια πανεπιστήμια και ερευνητικά ιδρύματα έχουν κληθεί να αναπτύξουν εναλλακτικές λύσεις;
Ποιο είναι το χρονοδιάγραμμα απεξάρτησης από τις θανατώσεις;
Ή μήπως η θανάτωση παραμένει η εύκολη, φθηνή και βολική επιλογή;
Γιατί ας μην κρυβόμαστε πίσω από τεχνικούς όρους.
Η θανάτωση είναι πάντα η πιο εύκολη λύση, όταν δεν υπάρχει πολιτική βούληση, για την αναζήτηση καλύτερων λύσεων.
Το ίδιο επιχείρημα έχει χρησιμοποιηθεί κατά καιρούς για λύκους, αρκούδες, δελφίνια, αδέσποτα ζώα και αμέτρητα άλλα είδη.
Κάθε φορά ακούγεται η ίδια φράση:
«Δεν υπάρχει άλλος τρόπος».
Και σχεδόν κάθε φορά, λίγα χρόνια αργότερα, αποδεικνύεται ότι υπήρχε.
Απλώς κανείς δεν είχε επενδύσει αρκετά για να τον βρει.
Οι αλεπούδες δεν είναι αριθμοί.
Δεν είναι στατιστικές μονάδες.
Δεν είναι βιολογικά αντικείμενα.
Είναι έμβια όντα με σύνθετη συμπεριφορά, οικογενειακούς δεσμούς και σημαντικό οικολογικό ρόλο.
Ελέγχουν πληθυσμούς τρωκτικών, συμβάλλουν στην ισορροπία των οικοσυστημάτων και αποτελούν αναπόσπαστο στοιχείο της ελληνικής υπαίθρου.
Η απώλεια ακόμη και μικρού αριθμού ζώων, μπορεί να φαίνεται αμελητέα σε έναν πίνακα δεδομένων, όμως δεν είναι αμελητέα, όταν εξετάζεται μέσα από το πρίσμα του σεβασμού προς τη ζωή.
Το ζήτημα γίνεται ακόμη πιο προβληματικό, όταν στην εξίσωση εμπλέκεται το κυνήγι.
Η ανάθεση της θανάτωσης αλεπούδων σε κυνηγούς, δημιουργεί εύλογους προβληματισμούς.
Πώς διασφαλίζεται η πλήρης διαφάνεια της διαδικασίας;
Πώς αποτρέπεται η μετατροπή μιας επιστημονικής διαδικασίας, σε πρόσχημα για επιπλέον θηρευτική δραστηριότητα;
Ποιος ελέγχει αποτελεσματικά την τήρηση των πρωτοκόλλων;
Ποιος επιβεβαιώνει ότι ο αριθμός των θανατωμένων ζώων, δεν υπερβαίνει τα απολύτως αναγκαία όρια;
Σε μια χώρα όπου η περιβαλλοντική νομοθεσία συχνά υποφέρει από ελλιπή εφαρμογή και ανεπαρκείς ελέγχους, τα ερωτήματα αυτά δεν είναι υπερβολικά.
Είναι απολύτως αναγκαία.
Το αρμόδιο υπουργείο οφείλει να κατανοήσει ότι η κοινωνία έχει αλλάξει.
Οι πολίτες δεν αποδέχονται πλέον άκριτα πρακτικές που οδηγούν στη θανάτωση ζώων, χωρίς να εξετάζονται δημόσια όλες οι εναλλακτικές.
Η εποχή της σιωπηλής συναίνεσης έχει τελειώσει.
Οι πολίτες ζητούν λογοδοσία.
Ζητούν διαφάνεια.
Ζητούν επιστημονική τεκμηρίωση.
Ζητούν επένδυση στην καινοτομία.
Και πάνω απ’ όλα, ζητούν σεβασμό προς κάθε μορφή ζωής.
Το πραγματικό ερώτημα λοιπόν δεν είναι αν η διαδικασία είναι «νόμιμη».
Στην ιστορία έχουν υπάρξει αμέτρητες νόμιμες πρακτικές, που αργότερα κρίθηκαν ηθικά απαράδεκτες.
Το πραγματικό ερώτημα είναι αν είναι αναγκαία.
Αν είναι η καλύτερη διαθέσιμη λύση.
Αν έχουν εξαντληθεί όλες οι εναλλακτικές.
Αν η πολιτεία έχει κάνει όσα πρέπει, για να αναζητήσει πιο ανθρώπινες μεθόδους.
Μέχρι να απαντηθούν αυτά τα ερωτήματα με πλήρη διαφάνεια, η κοινωνία έχει κάθε δικαίωμα να προβληματίζεται και να αντιδρά.
Η προστασία της δημόσιας υγείας, δεν πρέπει να χρησιμοποιείται ως ασπίδα, απέναντι στην κριτική.
Αντιθέτως, ακριβώς επειδή πρόκειται για ένα τόσο σοβαρό ζήτημα, απαιτείται ακόμη μεγαλύτερη λογοδοσία.
Το ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΟ ΚΙΝΗΜΑ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΚΑΚΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΩΝ ΖΩΩΝ, καλεί την πολιτεία να παρουσιάσει δημόσια όλα τα επιστημονικά δεδομένα, που δικαιολογούν τη συνέχιση αυτής της πρακτικής, να χρηματοδοτήσει επειγόντως έρευνες για μη θανατηφόρες μεθόδους παρακολούθησης της αποτελεσματικότητας των εμβολιασμών και να ανοίξει έναν ουσιαστικό δημόσιο διάλογο με επιστήμονες, φιλοζωικά σωματεία, φιλοζωικές οργανώσεις, περιβαλλοντικούς φορείς και πολίτες.
Γιατί ο πολιτισμός μιας κοινωνίας δεν κρίνεται μόνο από το πώς προστατεύει τους ανθρώπους της.
Κρίνεται και από το πώς αντιμετωπίζει τα πιο ανυπεράσπιστα πλάσματα, με τα οποία μοιράζεται τον ίδιο τόπο.
Και μια κοινωνία που αναζητά συνεχώς τρόπους να προστατεύει χωρίς να σκοτώνει, είναι μια κοινωνία που πραγματικά προοδεύει.
©️ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΟ ΚΙΝΗΜΑ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΚΑΚΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΩΝ ΖΩΩΝ
3
0
20
20
